Marksist-Leninist çizgiden feminist örgüte: PKK'nın dönüşümü!
1978 yılında Marksist-Leninist bir çizgide kurulan PKK, başlangıçta bağımsız Kürdistan ve sınıfsız toplum hedefini öne çıkardı. Ancak Sovyetler'in dağılması, A. Öcalan'ın 1999'da yakalanmasının ardından değişen dili zamanla örgütün ideolojik yöneliminde önemli değişikliklere yol açtı. Sınıf mücadelesi ve ulusal kurtuluş söyleminin yerini zamanla; demokratik konfederalizm, "kadın özgürlüğü", ekoloji ve eşcinselliği savunan tartışmalar aldı. Bu değişim, PKK'nın kuruluş hedefleriyle bugünkü söylemi arasındaki mesafeyi de tartışmaya açtı.
Bir siyasi hareketin zaman içerisinde düşüncelerini, yöntemlerini ve hedeflerini değiştirmesi olağan karşılanabilir. Ancak ideolojik dönüşümün hangi toplumsal ihtiyaçlardan kaynaklandığı, hangi hedeflere hizmet ettiği ve başlangıçta ortaya konulan iddialarla ne ölçüde örtüştüğü sorgulanmaya açıktır.
PKK'nın yaklaşık yarım asırlık geçmişinde yaşanan değişim de bu açıdan dikkat çekici bir örnek oluşturuyor.
1970'li yılların sosyalist hareketleri içerisinde ortaya çıkan PKK, Marksist-Leninist ideolojiyi benimseyerek "Kürdistan'ın bağımsızlığını" ve sınıfsal eşitsizlikleri ortadan kaldırarak sosyalist bir toplum düzeni kuracağını iddia ediyordu.
Bugün ise örgütün siyasi söyleminde ulus-devlet karşıtlığı, demokratik konfederalizm, sözde kadın özgürlüğü, ekoloji ve toplumsal cinsiyet adı altında sapkın akımları (LGBTİ) savunduğu başlıklar öne çıkıyor.
Peki, bu değişim nasıl gerçekleşti? Sözde ulusal kurtuluş ve sınıf mücadelesi iddiasıyla ortaya çıkan örgüt, neden zamanla kadın kimliği ve cinsi sapkınlık savunularını merkeze alan bir siyasi çizgi geliştirdi?

Marksist-Leninist ideolojiyle başlayan yolculuk
1984 yılında başlatılan silahlı kalkışma "Bağımsız Kürdistan" iddiasıyla gerekçelendiriliyordu. Tabi bu sosyalist bir kimlikle yapılıyordu. Ve bu kimlik her şeyin önündeydi.
Yıllar içerisinde Marksist-Leninist örgütün dönüşüm yaşaması, neredeyse feminist bir harekete evrilmesi bir anda olmadı. Bu değişim 1990'lı yıllarda başladı, 2000'li yıllarda ise belirginleşti.
1999 yılında Abdullah Öcalan'ın yakalanması, örgütün siyasi ve ideolojik tarihinde önemli bir dönüm noktası oluşturdu.
Öcalan, cezaevindeki savunmaları ve sonraki yazılarında klasik Marksist-Leninist düşünceyi, sosyalist devlet modellerini ve ulus-devlet anlayışını sorgulamaya başladı.
Bu süreçte Rus kökenli Amerikalı komünist Murray Bookchin'in toplumsal ekoloji ve özgürlükçü yerel yönetim düşüncesinden de etkilendi.
Ortaya çıkan yeni yaklaşım, bağımsız bir ulus-devlet kurmak yerine toplumun yerel meclisler, komünler ve öz yönetim mekanizmaları üzerinden örgütlenmesini savunan demokratik konfederalizm anlayışıydı. Böylece başlangıçtaki bağımsız devlet hedefinin yerini, mevcut devlet sınırları içerisinde farklı toplulukların kendi kendilerini yönetebileceği bir toplumsal sistem fikri aldı.
Bu dönüşüm, örgütün siyasi hedeflerinde olduğu kadar örgütsel yapısında da değişikliklere yol açtı.
Akademisyen Güllistan Yarkın'ın PKK'nın ideolojik dönüşümünü ele alan çalışmasında, örgütün 1978'de sınıfsız toplum ve yeni bir devlet gücü hedefleyen sosyalist hareket olarak ortaya çıktığı, sonraki süreçte ise demokratik konfederalizm çerçevesine yöneldiği belirtiliyor.
Bu değişim, PKK'nin kendi ideolojik geçmişiyle hesaplaşması ve yeni bir siyasi meşruiyet zemini oluşturma arayışı olarak da okundu.
Sınıf mücadelesinden "kadın özgürlüğü"ne geçiş

PKK'nin ideolojik dönüşümünde en belirgin başlıklardan biri kadın kimliği oldu.
Kuruluş döneminde temel tartışmalar ulusal kurtuluş, sınıf mücadelesi ve bağımsızlık hedefleri etrafında şekillenirken, özellikle 1980'lerin sonlarından itibaren kadınların toplumsal konumu ve "erkek egemenliği" örgütün söyleminde daha fazla yer almaya başladı.
1990'lı yıllarda kadın örgütlenmeleri kurumsallaştı. Kadınların silahlı yapılardaki ve siyasi organizasyonlardaki temsili artırıldı. Daha sonraki dönemde eş başkanlık sistemi ve kadın kotası gibi uygulamalar benimsendi.
Öcalan'ın yeni düşünsel yaklaşımında kadın özgürlüğü, yalnızca kadınların toplumsal hayata katılımı olarak değil, bütün toplumsal düzenin yeniden inşasının temel şartlarından biri olarak ele alındı.
Bu yaklaşımda "sınıfsal sömürü"nün yanı sıra "ataerkil ilişkiler" de temel bir toplumsal sorun olarak tanımlandı. Ancak burada önemli bir ideolojik değişim yaşandı. Klasik Marksist düşüncede üretim ilişkileri ve sınıf mücadelesi merkezi bir konumdayken, yeni paradigmanın merkezine "kadın" ve "toplumsal cinsiyet" safsatası yerleştirildi.

Feminizm ve toplumsal cinsiyet siyaseti neden merkeze alındı?
PKK'nın yeni ideolojik söyleminde kadın, jineoloji, eşit temsiliyet ve "erkek egemenliği"ne karşı mücadele önemli başlıklar haline geldi.
PKK'nın kadın örgütlenmeleri, kendilerini klasik siyasi parti yapılanmalarından ayrı, kadınların kendi kararlarını alabilecekleri ve toplumsal hayatta söz sahibi olabilecekleri yapılar olarak tanımladı. Bu yaklaşım, zamanla uluslararası feminist hareketlerle ve LGBTİ gibi sapkın akımlarla ortak söylem zeminleri oluşturdu.
Burada sorgulanan nokta, kadınların hak ve özgürlük taleplerinin kendisi değil, bu taleplerin bir siyasi hareketin ideolojik ve örgütsel yapılanması içerisinde merkezi konuma gelmeleridir. Çünkü, kadınların siyasi hayata katılması, temsiliyetleri ve şiddete karşı korunmaları evrensel haklar çerçevesinde değerlendirilir.
Öte yandan, kadınların örgüt içerisindeki görünürlüğünün artması ile bu örgütün bütün kadınların taleplerini temsil ettiği iddiası da birbirinden ayrı değerlendirilmelidir.
LGBTİ söylemi ve yeni siyasi ittifak alanları

PKK ve onunla aynı siyasi gelenek içerisinde değerlendirilen bazı yapılarla ilgili tartışmaların bir diğer boyutunu LGBTİ sapkınlığı oluşturuyor.
Özellikle son yıllarda feminist ve LGBTİ oluşumlarıyla kurulan siyasi ilişkiler bu başlığı, PKK ve uzantılarının söyleminde daha görünür hale getirdi.

PKK'nın kuruluş dönemindeki ideolojik programında bugünkü anlamıyla LGBTİ siyaseti merkezi bir başlık değildi. Bugün gelinen noktada "cinsel özgürlük" savunusu örgütün öncelikleri arasında yer aldı.
Kuruluşundan bugüne, içinde bulunduğu toplumun inanç ve kültür değerleriyle taban tabana zıt bir söylem ve pratik geliştiren PKK ve uzantıları, gelinen noktada toplumsal değerlere adeta savaş açtı. Gerek DEM Parti gerekse de Demokratik Bölgeler Partisi çatısı altında ve aynı zamanda ellerinde bulundukları belediyeler ve STK'lar aracığıyla LGBTİ gibi oluşumları koruyarak ve hatta erkekleri dönüştürme atölyeleri açarak çarpıcı bir döneme girdiler.

Akademik literatürde PKK'nın ulus-devlet karşıtı yeni paradigması ile cinsiyet ve cinsellik tartışmaları arasındaki ilişki de incelenmeye başlandı.
İdeolojik dönüşüm mü, Kürt halkına yeni bir kaftan biçmek mi?
"Bağımsız Kürdistan" iddiasından ekolojik (!) ve feminist bir harekete evrilen PKK, daha da ileriye giderek, siyasi bileşenleriyle LGBTİ savunucularına dönüştü. Peki bu durum ideolojik bir dönüşüm müydü yoksa Batılı üst aklın PKK eliyle Kürt halkına yeni bir kaftan biçme projesi miydi?
Sınıf mücadelesi iddiasından sözde kadın özgürlüğüne yöneliş ve ardından Batılıların projelendirdiği toplumsal cinsiyetçi akım ile güçlenen cinsi sapkınlığı sahipleniş, Marksist örgütün siyasi hedeflerindeki yelpazeyi çeşitlendirdi!
Bu değişimin hangi toplumsal ihtiyaçlara cevap verdiği, Kürt halkının temel siyasi ve ekonomik sorunlarının çözümüne ne ölçüde katkı sunduğu ve farklı toplumsal kesimlerin beklentilerini ne kadar karşıladığı ileride eleştirel bir dille daha güçlü şekilde tartışılmaya başlanacak.

Sonuç olarak PKK'nın dönüşümü, Marksist-Leninist düşünce kapsamında demokratik konfederalizme, oradan güçlendirilmiş feminizme, eş başkanlık sistemine -bunun Abdullah Öcalan istisnası var. Çünkü o, tek adam olmaya devam ediyor ve koltuğunu hiçbir kadınla paylaşmıyor- cinsiyet özgürlüğüne (!), yani cinsi sapkınlığı da içeren daha geniş bir ideolojik çerçeveye yöneldiğini gösteriyor.
Bu dönüşümün en önemli tartışma başlığı ise "yeni PKK'nın" ne ölçüde toplumsal karşılık bulacağıdır. (İLKHA)
YASAL UYARI: Yayınlanan yazılı haber, fotoğraf ve videonun tüm hakları İlke Haber Ajansı Basın Yayın San. Tic. A.Ş.'ye aittir. Hiçbir surette haber, fotoğraf ve videonun tamamı veya bir kısmı yazılı sözleşme yapılmadan veya abone olmadan kullanılamaz.
Terörsüz Türkiye sürecinde yeni aşamaya geçilirken TBMM bünyesinde kurulması planlanan İzleme Komisyonu, sürecin denetlenmesi, silahsızlanma ve fesih adımlarının takip edilmesi ve gerekli yasal düzenlemelerin gündeme getirilmesi bakımından önemli bir işlev üstlenecek. HÜDA PAR Genel Başkanı Zekeriya Yapıcıoğlu ise sürecin samimiyetle yürütülmesi çağrısını yinelerken önemli tespitlerde bulunuyor.
Trump, Putin ve Şi Cinping'in 19 Kasım'da Çin'in Shenzhen kentinde gerçekleştireceği üçlü görüşme, sıradan bir diplomatik zirvenin ötesinde izlenim oluşturuyor. Peki, masada neler var? Dünyayı yeniden mi paylaşıyorlar, yoksa yeni bir güç dengesi mi kuruluyor?
Bir dönem Hindistan alt kıtasında devletler kuran, ilim, kültür, sanat ve mimariye önemli katkılar sunan Müslümanlar, bugün yükselen Hindu milliyetçiliği, dinî baskılar, ekonomik eşitsizlikler ve siyasi temsil sorunlarıyla karşı karşıya.