Çin, yapay zekâ teknolojilerinin hızla artan enerji ihtiyacına yönelik çözümler kapsamında dünyanın ilk rüzgâr enerjisiyle çalışan su altı veri merkezini hizmete açtı.

Mayıs ayında faaliyete geçen Şanghay Lingang Su Altı Veri Merkezi Gösterim Projesi, 24 megavat kapasiteye sahip bulunuyor. Proje, HiCloud Technology ile devlet şirketi China Communications Construction ortaklığında yürütülüyor.

Şanghay kıyılarının yaklaşık 10 kilometre açığında ve deniz yüzeyinin 10 metre altında konumlandırılan tesis, yakındaki bir açık deniz rüzgâr santralinden sağlanan yenilenebilir enerjiyle çalışıyor.

Çin hükümetinin verilerine göre, su altı veri merkezi kara tabanlı tesislere kıyasla yüzde 20’den fazla enerji tasarrufu sağlıyor. Bu avantajın temel nedeni, tesisin hem yenilenebilir enerji kullanması hem de deniz suyunun doğal soğutma etkisinden yararlanması olarak gösteriliyor.

Geleneksel veri merkezlerinde toplam elektrik tüketiminin yüzde 25 ila 40’ı, sunucuların aşırı ısınmasını önlemek için kullanılan soğutma sistemlerinden kaynaklanıyor. Uzmanlar, su altı veri merkezlerinin doğal soğutma sayesinde bu ihtiyacı önemli ölçüde azalttığını belirtiyor.

Veri merkezlerinin yüksek su tüketimi de son yıllarda tartışma konusu olurken, deniz altı tesislerinin tatlı su kullanımını önemli ölçüde düşürdüğü ifade ediliyor. Birleşmiş Milletler Üniversitesine bağlı Su, Çevre ve Sağlık Enstitüsü, bu hafta yayımladığı raporda veri merkezlerinin küresel su tüketiminin 2030 yılına kadar 9,3 trilyon litreye ulaşabileceği uyarısında bulundu.

HiCloud Technology, 2023 yılında Çin’in güneyindeki Hainan Adası’nda dünyanın ilk ticari su altı veri merkezini kurmuştu. Şanghay’daki yeni tesis ise açık deniz rüzgâr enerjisiyle çalışan ilk su altı veri merkezi olma özelliğini taşıyor.

Uzmanlar, su altı veri merkezlerinin deniz ekosistemleri üzerinde bazı riskler oluşturabileceğini ancak bu etkilerin düzenli izleme ve denetimle yönetilebileceğini belirtiyor. Bournemouth Üniversitesinden deniz biyoloğu Prof. Rick Stafford, deniz suyuyla yapılan soğutmanın yerel sıcaklık artışlarına yol açabileceğini ancak bunun geniş çaplı çevresel etkiler oluşturmasının beklenmediğini söyledi.

Çin, yapay zekâyı ekonomik kalkınma stratejisinin temel unsurlarından biri olarak görüyor. Pekin yönetimi, geçen yıl yayımladığı eylem planında veri merkezi yatırımlarının hızlandırılmasını öngörürken, yapay zekâ altyapıları için temiz enerji kullanımının 2030 yılına kadar önemli ölçüde artırılacağını duyurmuştu.

Çin hükümetine göre Şanghay Lingang Su Altı Veri Merkezi Projesi için yaklaşık 1,6 milyar yuan (177 milyon sterlin) yatırım yapıldı. (İLKHA)