ABD Başkanı Donald Trump'ın özel temsilcisi Steve Witkoff'un, Ukrayna'daki savaşı sona erdirmeyi amaçlayan güncellenmiş öneriyi Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'e sunması bekleniyor. Norveç'in başkenti Oslo'da Ukrayna ve Avrupalı yetkililerle yapılan görüşmelerin ardından gerçekleşecek temaslarda, Kiev'in NATO'nun 5. maddesine benzer güvenlik garantisi talebi de gündeme gelecek.

ABD merkezli Axios'un bir ABD'li yetkiliye dayandırdığı habere göre Witkoff, bugün Rusya'nın St. Petersburg kentinde Putin ile bir araya gelerek Washington'ın yeni barış önerisini aktaracak. Trump'ın damadı ve danışmanı Jared Kushner'in ise toplantıya çevrim içi katılması öngörülüyor.

Görüşme öncesinde Oslo'da Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, Witkoff, Norveç Başbakanı Jonas Gahr Store, Finlandiya Cumhurbaşkanı Alexander Stubb ve Avrupalı temsilcilerin katılımıyla temaslar gerçekleştirildi. Görüşmelerin, savaşı sona erdirecek ortak bir çerçeve oluşturulması ve Rusya ile doğrudan müzakerelerin önünün açılması amacıyla yapıldığı bildirildi.

Store, Oslo'daki toplantıyı "iyi ve yapıcı" olarak nitelendirirken, görüşmelerin liderler düzeyinde yeni bir toplantıya zemin hazırlayabileceğini söyledi. Stubb da barış sürecinin yeniden doğru yola girdiğini ifade etti.

Kiev'den NATO'nun 5. maddesine benzer güvence talebi

Zelenskiy, Oslo temaslarında Ukrayna'nın gelecekteki güvenliğine ilişkin garantileri gündeme getirdiklerini belirtti. Ukrayna lideri, NATO'nun bir üyeye yönelik saldırıyı tüm ittifaka yapılmış sayan 5. maddesine benzer düzenlemeler üzerinde durduklarını kaydetti.

Zelenskiy, üzerinde çalışılan belgede farklı güvenlik garantilerinin yer aldığını belirterek, "Steve'in (Witkoff) Ruslara aktaracağı belgede çeşitli güvenlik garantileri bulunuyor. Bir gün sonra onların tepkisini duyacağız." dedi.

Ukrayna lideri, ülkesinin geleceğini ilgilendiren herhangi bir müzakerenin Kiev'in katılımı olmadan yürütülemeyeceğini de vurguladı. ABD, Rusya ve Çin liderlerinin olası bir görüşmesine ilişkin değerlendirmesinde Zelenskiy, Ukrayna'yla ve ülkenin geleceğiyle ilgili konuların ancak Ukrayna'nın da masada bulunması halinde ele alınabileceğini söyledi.

ABD ile istihbarat paylaşımı yeniden başladı

Zelenskiy, salı günü yaptığı açıklamada ABD ile istihbarat paylaşımının yeniden başladığını duyurdu. Bu iş birliğinin, Rusya'dan gelebilecek füze saldırılarına ilişkin önceden uyarı alınmasını sağlayacağını belirten Zelenskiy, erken uyarıların sivillerin korunması açısından önem taşıdığını söyledi.

Ukrayna lideri, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ile yaptığı telefon görüşmesinin ardından iş birliğinde ilerleme kaydedildiğini ifade etti. Bununla birlikte, Kiev'in silah tedariki konusunda bazı belirsizlikler sürüyor. ABD yapımı silahların Avrupa ülkeleri üzerinden Ukrayna'ya ulaştırılmasını öngören sevkiyatların çoğu devam ederken, son Patriot hava savunma füzesi taleplerinin onaylanmadığı bildirildi.

ABD yönetimi ise Ukrayna'ya yönelik politikanın kasıtlı biçimde değiştirildiği iddiasını reddetti. Rubio, Avrupa ülkelerinin Ukrayna için satın aldığı bazı hava savunma füzelerinin henüz teslim edilmemiş olabileceğini kabul ederken, Kiev'e zarar verme amacı taşıyan bir politika talimatı bulunmadığını söyledi.

Müzakerelerde henüz aşılması gereken başlıklar var

Axios'un haberine göre Washington, Oslo'da Ukrayna ve Avrupalı ortaklarla geliştirilen önerinin Putin'e sunulmasıyla Moskova'nın uzlaşmaya daha açık hale gelmesini umuyor. Ancak savaşın sona erdirilmesine ilişkin temel başlıklarda tarafların nasıl bir uzlaşmaya varacağı henüz netleşmiş değil.

Avrupalı bir yetkili ise Politico'ya yaptığı değerlendirmede Trump yönetiminin Ukrayna politikasında yeniden değişikliğe gidebileceğini belirtti. Yetkili, Avrupa hükümetlerinin bir bölümünün Rusya ile yapılan görüşmelerde dışarıda bırakılmaktan rahatsızlık duyduğunu ifade etti.

Trump, pazartesi günü yaptığı açıklamada Putin ve Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ile gelecek ay Çin'de bir araya gelme ihtimaline açık olduğunu belirtmişti. Olası zirvede nükleer silahsızlanmanın yanı sıra Ukrayna'daki savaşın da ele alınabileceği bildirilmişti. (İLKHA)