Brezilya hükümeti, Arjantin Devlet Başkanı Javier Milei'nin Devlet Başkanı Luiz Inácio Lula da Silva'ya yönelik art arda gelen hakaret ve provokatif açıklamalarının ardından Arjantin'deki diplomatik temsil düzeyini düşürme kararı aldı. Karar, iki komşu ülke arasında son yıllarda görülen en ciddi diplomatik gerilimlerden biri olarak değerlendiriliyor.

Brezilya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü, Milei'nin yalnızca pazar gününden bu yana Lula'yı üç kez "hırsız" olarak nitelendirdiğini açıkladı. Arjantin lideri, benzer ifadeleri 25 Temmuz'da eski Brezilya Devlet Başkanı Jair Bolsonaro'nun oğlu Senatör Flávio Bolsonaro'nun parti kongresinde de kullanmıştı.

Milei, aynı etkinlikte Brezilya Yüksek Mahkemesi Yargıcı Alexandre de Moraes'i de "çöp" olarak nitelendirerek yalnızca Brezilya Cumhurbaşkanı'nı değil, ülkenin yargı kurumlarını da hedef aldı. Moraes, darbe girişiminden hüküm giyerek ev hapsinde bulunan eski Devlet Başkanı Jair Bolsonaro'yu ziyaret etmek isteyen Milei'nin talebini reddetmişti.

Brasilia yönetimi, Milei'nin ilk hakaretlerinin ardından Temmuz ayında Buenos Aires Büyükelçisi Julio Bitelli'yi geri çağırmıştı. O tarihten bu yana Brezilya'nın Arjantin'deki çıkarları daha düşük düzeyli bir maslahatgüzar tarafından temsil ediliyor. Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü, Milei'nin saldırgan ve diplomatik teamüllerle bağdaşmayan söylemini sürdürdüğü sürece Büyükelçi Bitelli'nin görevine dönmeyeceğini belirtti.

Cumhurbaşkanı Lula ise kişisel polemiklere girmekten kaçınarak Milei'nin açıklamalarına doğrudan yanıt vermedi. Diplomatik çevreler, Lula'nın sessizliğini devlet ciddiyetini koruma ve krizin daha fazla tırmanmasını önleme çabası olarak değerlendiriyor.

İki lider arasındaki ilişkiler, Milei'nin Aralık 2023'te göreve gelmesinden bu yana gergin seyrediyor. Trump'ın yakın müttefiki olan Milei'nin, Brezilya yönetimine yönelik sert söylemini son dönemde daha da artırdığı belirtiliyor.

Öte yandan ABD Dışişleri Bakanlığı da salı günü Brezilya'nın Washington Büyükelçisi'nin vizesini iptal etti. Kararın, Brezilya'nın geçen ay seçimler öncesinde ülkeye gelmek isteyen iki ABD'li diplomata vize vermemesine misilleme olarak alındığı bildirildi.

Lula, pazar günü İşçi Partisi kongresinde resmen yeniden cumhurbaşkanı adayı ilan edilirken, kongrede birçok konuşmacı seçim sürecine yönelik dış müdahale girişimlerine dikkat çekti. Lula'nın yeniden yardımcısı adayı olan Devlet Başkan Yardımcısı Geraldo Alckmin ise Brezilya'nın elektronik seçim sistemine yönelik eleştirilere göndermede bulunarak "Sistemimiz o kadar güvenli ki Arjantinlilerin ve Amerikalıların oylarını bile kabul etmiyor." ifadelerini kullandı. Alckmin'in sözleri, Milei ve Trump'ın Brezilya siyasetine yönelik çıkışlarına dolaylı bir yanıt olarak yorumlandı. (İLKHA)