ABD Savunma Bakanlığı’na bağlı müfettişlik ofisi, Trump yönetimi döneminde Karayipler ve doğu Pasifik’te gerçekleştirilen ölümcül deniz saldırılarıyla ilgili resmi soruşturma başlattı. İnceleme, ABD ordusunun operasyon öncesinde uyması gereken yasal prosedürlerin ihlal edilip edilmediğine odaklanıyor.

11 Mayıs tarihli Pentagon belgesine göre soruşturma, ABD Güney Komutanlığı’nın yürüttüğü operasyonlarda askeri komutanların ölümcül saldırılar öncesinde uygulanması zorunlu olan altı aşamalı onay sürecine uyup uymadığını araştırıyor. Florida merkezli Güney Komutanlığı, Latin Amerika ve Karayipler’deki Amerikan askeri faaliyetlerini yönetiyor.

Trump yönetiminin uyuşturucu kaçakçılığıyla mücadele gerekçesiyle başlattığı "Güney mızrağı Operasyonu" adlı askeri operasyon, aylardır uluslararası kamuoyunda büyük tepki çekiyor. Hukukçular ve insan hakları örgütleri, operasyonun uluslararası hukuku ihlal ettiğini ve "yargısız infaz" niteliği taşıdığını savunuyor.

Just Security verilerine göre ABD şimdiye kadar Karayipler’de en az 58 saldırı düzenledi. Bu operasyonlarda 193 kişinin öldürüldüğü, 13 kişinin ise kayıp olduğu ve öldüğünün düşünüldüğü belirtildi.

Trump yönetimi ise tüm eleştirilere rağmen operasyonların hem ABD yasalarına hem de uluslararası hukuka uygun olduğunu iddia etti. Ancak Birleşmiş Milletler’e bağlı insan hakları uzmanları, saldırıların ciddi insan hakları ihlalleri içerdiğini açıkladı.

Latin Amerika Araştırmacı Gazetecilik Merkezi’nin yürüttüğü ortak soruşturma, öldürülen kişilerden en az 13’ünün aşırı yoksulluk içinde yaşayan siviller olduğunu ortaya koydu. Haberde, bu kişilerin organize suç örgütleriyle bağlantılı olmadığı, yalnızca geçim sıkıntısı nedeniyle teknelerde günlük işlerde çalıştıkları ifade edildi.

Merkezin direktörü María Teresa Ronderos "ABD herhangi bir Pablo Escobar ya da El Chapo’yu hedef almıyor. Öldürülenler yoksulluk içindeki genç insanlar." diyerek operasyonlara sert tepki gösterdi.

Saldırılarda yakınlarını kaybeden ailelerin ABD yönetimine karşı dava açtığı bildirildi. Demokrat siyasetçiler ise operasyonların Kongre onayı olmadan sürdürülmesine karşı defalarca girişimde bulundu ancak Cumhuriyetçilerin kontrolündeki Senato bu adımları engelledi.

Kolombiya Cumhurbaşkanı Gustavo Petro, Eylül ayında Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nda yaptığı konuşmada Trump hakkında uluslararası ceza süreci başlatılması çağrısında bulunmuştu. Fransa Dışişleri Bakanı Jean-Noël Barrot da G7 toplantısında saldırıların uluslararası hukuku ihlal ettiğini ve bölgesel istikrarsızlığı artırdığını söylemişti.

Pentagon müfettişliği soruşturmayı hem Pentagon merkezinde hem de Güney Komutanlığı karargâhında sürdürecek. İncelemenin ne zaman tamamlanacağı ise henüz açıklanmadı. (İLKHA)