ABD'nin İran'a yönelik savaşını sürdürürken bölgedeki askeri varlığını artırması, Amerikan Donanması'nda bu kez savaş gemilerinin teknik kapasitesinden çok mürettebatın dayanma sınırlarını gündeme getirdi.

Uzun süredir Orta Doğu'da görev yapan USS Abraham Lincoln uçak gemisinde personelin ruhsal sorunlarla mücadele ettiği, gıda ve temel ihtiyaç maddelerinde dönemsel sıkıntılar yaşandığı ve mürettebatın olağanüstü uzun bir görev süresinin ardından ciddi biçimde yıprandığına ilişkin haberler Washington'da yeni bir tartışma başlattı.

Lincoln, İran savaşının başlamasından önce 21 Kasım'da San Diego'dan ayrıldı ve ocak ayında Orta Doğu'ya ulaştı. Gemi, aralıksız 260 günden fazla süren deniz göreviyle Amerikan Donanması'nın son yıllardaki en uzun konuşlandırmalarından birine sahne oldu.

Pentagon ise ortaya çıkan tabloyu kabul etmek yerine, Savunma Bakanı Pete Hegseth'in ifadesiyle gemideki koşullara ilişkin haberlerin tamamen yanlış yansıtıldığını savundu. Ancak Donanma'nın kendi açıklamaları, savaşın lojistik altyapıyı bozduğunu ve gemide bazı temel ihtiyaçlarda sıkıntılar yaşandığını doğruladı.

Donanma, çatışmalar nedeniyle Orta Doğu'daki geleneksel ikmal merkezlerinin devre dışı kaldığını ve bunun sonucunda gemide gıda, hijyen malzemeleri ve posta hizmetlerinde aksamalara yol açtığını kabul etti.

Kuruma göre komutanlık önceliği önce gıdaya, ardından hijyen malzemelerine ve son olarak postaya verdi. Başka bir ifadeyle, sözde dünyanın en gelişmiş ordularından biri olarak tanımlanan ABD Donanması'nın savaş gemilerinden birinde personelin mektuplarının dahi ikmal sıralamasında gerilere itilmesi dikkat çekti.

Tartışmanın merkezinde artık yalnızca yemek ve ikmal sorunları bulunmuyor. Lincoln'da görev yapan denizcilerin ruh sağlığı konusunda zorlandığına ilişkin haberler de gündeme geldi.

Donanma, gemide intihar düşüncesi veya girişimlerinde artış gözlemlemediğini savunurken, bu iddiayı destekleyecek verileri operasyonel güvenlik ve hasta mahremiyeti gerekçeleriyle kamuoyuyla paylaşmadı.

Donanma yetkililerinden biri, ağustos ayının başında Lincoln'da görev yapan bir denizcinin denize düştüğünü, kısa sürede kurtarıldığını ve geminin sağlık biriminde tedavi edildikten sonra ileri bakım için gemiden çıkarıldığını doğruladı. Yetkili, olayın intihar girişimi olarak değerlendirilip değerlendirilmediğini ise açıklamadı.

Bütün bunlar yaşanırken ABD Merkez Komutanlığı, Lincoln mürettebatının 260 günden fazla denizde kaldığını, 10 bin uçuş gerçekleştirdiğini ve 1,5 milyon libre mühimmat kullandığını açıkladı.

Washington yönetiminin askeri başarının ölçüsünü kaç gün denizde kalındığı ve ne kadar mühimmat harcandığı üzerinden anlatması, mürettebatın ne kadar daha dayanabileceği sorusunu ise şimdilik ikinci plana itiyor.

Demokrat Kongre üyeleri ise Pentagon'dan açıklama ve soruşturma talep ediyor.

Connecticut Senatörü Richard Blumenthal, Lincoln'un normal şartlarda mayıs ayında dönmesinin planlandığını hatırlatarak, İran İslam Cumhuriyetine yapılan (hukuksuz) saldırılar nedeniyle geminin bölgede daha uzun süre tutulmasının personel üzerindeki etkilerinin araştırılması gerektiğini belirtti.

Eski Deniz Piyadesi Arizona Senatörü Ruben Gallego da gemiyi ziyaret etmek üzere iki partili bir denetim heyeti oluşturmayı planladığını açıkladı. Gallego, denizcilere yönelik uygulamaların yalnızca "iğrenç" değil, aynı zamanda tehlikeli olduğunu söyledi.

Bu arada Donanma, nisan ayında gemide gıda sıkıntısı yaşandığına ilişkin ilk haberleri yanlış olarak nitelemişti. Sonraki gelişmeler ise kurumun kamuoyuna verdiği ilk güvencelerin yeniden sorgulanmasına neden oldu.

Lincoln'un yerine USS George Washington

ABD Donanması'nın Pasifik'teki USS George Washington uçak gemisini Orta Doğu'ya doğru göndermesi de Washington'un bölgedeki askeri yükünün giderek büyüdüğünü gösteriyor.

George Washington geçen hafta Vietnam'ın Da Nang Limanı'ndan ayrıldı. Bir kruvazör ve bir destroyerle birlikte Singapur Boğazı'ndan geçtiği görülen geminin daha sonra Malakka Boğazı'nda bulunduğu doğrulandı.

Bu rota, uçak gemisinin Hint Okyanusu üzerinden Orta Doğu'ya ilerleyeceğine işaret ediyor.

Wall Street Journal'ın haberine göre Washington, bölgede konuşlandırılmış iki Amerikan uçak gemisinden biri olarak Lincoln'un yerini alacak.

Bunun sonucu ise dikkat çekici: ABD, İran savaşının yükünü azaltmak amacıyla bir uçak gemisini dinlendirmek için Pasifik'teki başka bir uçak gemisini Orta Doğu'ya gönderirken, Pasifik'in bir süre Amerikan uçak gemisi olmadan kalması göze alınıyor.

Washington yönetimi Çin'i artık Biden döneminde olduğu gibi başlıca küresel rakip olarak değil, daha çok sınırlandırılması gereken bölgesel bir güç olarak değerlendiriyor. Ancak bu stratejik tercih, Amerikan Donanması'nın Orta Doğu'da giderek daha fazla kaynak ve personel tutmasını gerektiriyor.

USS Abraham Lincoln'un yaşadığı sorunlar tekil bir vaka da değil.

USS Gerald R. Ford, mayıs ayında İran İslam Cumhuriyeti'ne yapılan saldırılara destek verdikten sonra  11 aylık görev süresinin ardından ülkesine döndü. Bu, Vietnam Savaşı'ndan bu yana bir Amerikan uçak gemisinin gerçekleştirdiği en uzun konuşlandırmalardan biri oldu.

Ford'un görev sırasında çamaşırhane bölümünde çıkan yangın nedeniyle bakım için geri dönmek zorunda kalması ve yüzlerce denizcinin yatacak yer sıkıntısı yaşaması da uzun süreli konuşlandırmaların psikolojik rahatsızlık olmasıyla beraber, doğrudan operasyonel sonuçlar da doğurabildiğini gösterdi. (İLKHA)