Batman'da mesleki eğitim kapsamında en çok tercih edilen alan motorlu araçlar teknolojisi olurken, öğrenciler haftanın bir günü okulda, dört günü ise işletmelerde uygulamalı eğitim alarak hem meslek öğreniyor hem de eğitim hayatlarını sürdürüyor.

İLKHA muhabirine açıklamalarda bulunan Batman Mesleki Eğitim Merkezi (MESEM) Müdürü Osman Atmalar, mesleki eğitimin öğrencilerin eğitim hayatını sürdürürken aynı zamanda bir meslek öğrenmelerine ve iş hayatına hazırlanmalarına önemli katkı sunduğunu belirtti.

Mesleki eğitim sisteminin iş başında öğrenmeyi esas aldığını ifade eden Atmalar, öğrencilerin eğitim sürecinde sigorta ve devlet desteğinden de yararlandığını kaydetti.

Mesleki Eğitim Merkezlerinde öğrencilerin haftanın bir günü okulda teorik eğitim, dört günü ise işletmelerde uygulamalı eğitim aldığını aktaran Atmalar, sistemin temel amacının öğrencilerin hem diploma hem de meslek sahibi olmalarını sağlamak olduğunu söyledi.

Batman Mesleki Eğitim Merkezi'nde toplam bin 604 öğrenci eğitim görürken, öğrenciler eğitim sürecinde sigorta ve devlet desteğinden de yararlanıyor.

Mesleki eğitim programını tamamlayan öğrenciler, lise diplomasının yanı sıra ustalık belgesi alarak kendi iş yerlerini açabilme imkânına da sahip oluyor.

Osman Atmalar

"Haftanın dört günü işletmede uygulamalı eğitim"

Mesleki eğitimin örgün eğitim sistemi içerisindeki işleyişine ilişkin bilgi veren Atmalar, "Mesleki eğitim, sistemin içinde örgün eğitimin dışında bir uygulamadır. Üç farklı programı vardır: Mesleki Eğitim Programı, Diploma Telafi Programı ve Ustalık Telafi Programı. Burada şöyle bir uygulama var: Diğer örgün eğitim kurumlarında çocuklar haftanın beş günü okula gidiyor. Burada ise haftanın bir günü okula geliyor, dört günü ise iş yerine, işletmelere gidiyor. Amaç; öğrencinin hem okuması hem çalışması, hem diploma sahibi olması hem de meslek sahibi olması ve uygulayarak öğrenmesidir." dedi.

"Toplam bin 604 öğrencimiz var"

Batman'da Mesleki Eğitim Merkezinin kendi bünyelerinin yanı sıra 5-6 okulda program olarak bulunduğunu belirten Atmalar, öğrenci ve öğretmen sayılarına ilişkin şu açıklamada bulundu: "Batman'da Mesleki Eğitim Merkezi hem bizim bünyemizde hem de 5-6 okulumuzda program olarak bulunuyor. Toplam bin 604 öğrencimiz var. Beş dersliğimiz var ve 54 öğretmenle eğitim, üretim ve hizmet veriyoruz. Bizden mezun olan öğrenciler, özellikle 9, 10 ve 11. sınıflarda çırak ve kalfa olarak eğitim görüyor. 12. sınıftan sonra mezun olanlar ustalık belgesi alıyor. Ustalık belgesinin dışında kendi iş yerlerini açabiliyorlar. Bunun dışında usta öğreticilik belgesi de alabiliyorlar."

"Öğrencilere devlet desteği ve sigorta imkânı"

Mesleki eğitim kapsamında öğrencilere devlet tarafından önemli destekler sağlandığını dile getiren Atmalar, "Devlet bunlara ciddi bir destek sunuyor. Özellikle okuyan öğrencilerin 9. sınıftan itibaren sigortalarını yapıyoruz. Ayrıca iş kazası ve meslek hastalığı sigortalarının primlerini de devlet karşılıyor. Devletin yaptığı katkı ise 9, 10 ve 11. sınıfta okuyan öğrencilerimiz için asgari ücretin yüzde 30'unu karşılamak şeklinde. Bu ücret öğrencilere ödenmek üzere işletmelere devlet tarafından veriliyor. 12. sınıfta ise asgari ücretin yarısı ödeniyor. Yani haftanın dört günü iş yerine giden 12. sınıf öğrencilerine devlet tarafından asgari ücretin yüzde 50'si ödeniyor." ifadelerinde bulundu.

Atmalar, mesleki eğitimin temel amacının öğrencilerin iş başında daha fazla eğitim almalarını sağlamak olduğunu ifade ederek, sektörlerin gelişmesiyle birlikte çırak ihtiyacının da arttığına dikkat çekerek, "Mesleki Eğitim Merkezi'nin amacı, öğrencilerin çok daha fazla iş başında eğitim görmelerini sağlamaktır. Asıl amaçlardan biri budur. Sektörler geliştikçe ve çırak ihtiyacı arttıkça devlet de bu alana daha fazla yatırım yapmaya başladı. Bu haklı ve doğru bir yatırımdır. Avrupa'da mesleki eğitimle kalkınan ülkelerin yaptığı en doğru yatırımlardan biri de budur." dedi.

"Kolunda altın bilezik olsun" anlayışı

Mesleki eğitimin öğrencilere erken yaşta bir meslek kazandırması açısından önemli olduğunu belirten Atmalar "Örgün eğitim kurumlarında, eğer nitelikli bir okuldan mezun değilseniz veya iyi bir bölüme giremiyorsanız çeşitli sıkıntılar yaşayabiliyorsunuz. Daha sonra tekrar bir iş ve meslek sahibi olmaya çalışıyorsunuz. Eskilerin deyimiyle "kolunda altın bilezik olsun" mantığıyla hareket etmek isteyen toplumlar, çocukluktan itibaren ahilik anlayışıyla çırak yetiştirmeye önem veriyor. İnsanlar çocuklarını sanayiye, berbere, kuaföre, lokantaya gönderiyor." dedi.

"Batman'da en çok tercih edilen alan motorlu araçlar teknolojisi"

Türkiye genelinde mesleki eğitim kapsamında 39 alan ve 193 dal bulunduğunu belirten Atmalar, Batman'da öğrencilerin en fazla motorlu araçlar teknolojisi alanını tercih ettiğini söyleyerek, "Teknik adları biraz değişmiş olsa da Türkiye genelinde 39 alan ve 193 dalımız var. Bunlar arasında motorlu araçlar teknolojisi, elektrik-elektronik teknolojisi, yiyecek ve içecek hizmetleri, güzellik ve saç bakım hizmetleri gibi birçok alan bulunuyor. Batman'da en çok tercih edilen alanımız motorlu araçlar teknolojisidir. Özellikle daha önce çocuklarının sanayide, yağın içinde çalışmasını istemeyen velilerimiz artık 'Çocuğum sanayiye gitsin, bir iş öğrensin, para kazansın ve daha rahat bir gelecek sağlasın.' düşüncesiyle hareket ediyor." açıklamasını yaptı.

Motorlu araçlar teknolojisinin yanı sıra yiyecek ve içecek hizmetleri, kuaförlük ve elektrik alanlarında da önemli bir talep bulunduğunu belirten Atmalar, "Motorlu araçlar teknolojisinde özellikle boya, otomotiv motorculuğu ve teknik anlamda otomotiv mekanikerliği, otomotiv gövde gibi alanlar tercih ediliyor. Yiyecek ve içecek hizmetleri alanında aşçılık; kuaförlük hizmetleri alanında erkek berberliği, kadın kuaförlüğü ve cilt bakımı son dönemlerde oldukça yaygın. Elektrik teknolojisinde ise elektrik ve pano monitörlüğü çok tercih ediliyor. Aslında dışarıdaki sektörlerin tamamında bizim öğrencilerimiz ve çıraklarımız var. Bu öğrenciler burayı bitirdiği andan itibaren lise diploması ve ustalık belgesi alıyor. İstedikleri zaman kendi iş yerlerini de resmi olarak açabiliyorlar." vurgusunda bulundu.

"Kayıtlar 1 Eylül-31 Aralık tarihleri arasında"

Mesleki Eğitim Merkezine başvuru şartlarına da değinen Atmalar, "Ortaokul veya imam hatip ortaokulu mezunu olan her öğrenci, 15 yaşından gün aldığı andan itibaren buraya eğitim için başvurabilir. Kayıt dönemimiz 1 Eylül-31 Aralık tarihleri arasındadır. Web sayfamızda ilk kayıt için gerekli evrakların tamamı belirtilmiştir. Vatandaşlarımız buradan gerekli bilgileri öğrenebilirler. Başvuru yapmak isteyen velilerimizin öncelikle bir işletme, yani bir iş yeri bulması gerekiyor. Bu işletmenin, iş sağlığı ve güvenliği dâhil olmak üzere bütün yasal şartları taşıması gerekiyor. İşletmenin bize başvurması veya bizimle sözleşmesinin bulunması gerekiyor." dedi.

Öğrencilerin eğitim göreceği işletmelerin belirli kriterlere göre değerlendirildiğini belirten Atmalar, işletmenin öğrenciyi yetiştirecek usta öğreticiye sahip olmasının da şartlar arasında bulunduğunu ifade ederek, "Eğer işletme yeni ise ve bize başvuru yapacaksa, işletmenin uygunluğunu belirlemek için işletmeye gidiyoruz. Koordinatör öğretmenlerimiz ve işletme belirleme komisyonumuz aracılığıyla işletmeyi değerlendiriyoruz. Uygun olması hâlinde işletmeye bir kontenjan belirliyoruz. İşletmenin, öğrenciyi yetiştirecek usta öğreticiye sahip olması gibi çeşitli şartları da bulunuyor. Bu teknik şartları yerine getirdiğinde işletme ile birlikte sözleşme imzalıyoruz. Sözleşme imzalandıktan sonra öğrenciyi oraya yerleştiriyoruz. Öğrencinin hem sigortası başlıyor hem de ödeme süreci başlıyor. Öğrenci her ay çalıştıkça ödemesini alıyor." şeklinde belirtti.

"Öğrencinin yeteneğine göre meslek seçimi yapılıyor"

Meslek seçiminde yalnızca velilerin tercihinin dikkate alınmadığını, öğrencinin ilgi ve yeteneklerinin de değerlendirildiğini belirten Atmalar, doğru meslek seçiminin eğitim sürecinin başarısı açısından önemli olduğunu vurgulayara, şunları söyledi: "Burada iki boyut var. Hiçbir meslekten anlamayan öğrenciler ve veliler bulunabiliyor. Öncelikle en çok tercih edilen mesleklerle ilgili onlara bir sunum yapıyoruz. Teknik olarak çocuğun neye yatkın olduğunu ve ne yapabileceğini değerlendirmeye çalışıyoruz.

Sadece velinin isteğiyle hareket etmiyoruz. Örneğin çocuk aşçılığa, bıçak kullanmaya veya el becerisi gerektiren işlere yatkın değilse aşçılığa gitmesinin bir anlamı yok. Ya da çocuktan kaynaklanan şekilde yüksekten, boyadan veya kullanılan malzemelerden korkma gibi durumlar varsa, bu özelliklerin hangi mesleklerle uyumlu olup olmadığını değerlendiriyoruz. Biz, mesleklerin şartlarının neler olduğunu elimizden geldiğince anlatmaya çalışıyoruz."

"Öğrenci ve işletmeler buluşturuluyor"

MESEM'in öğrenciye doğrudan işletme bulma zorunluluğunun bulunmadığını belirten Atmalar, "Bizim öğrenciye işletme bulma zorunluluğumuz yok. İşletmeyi öğrencinin veya velinin bulması gerekiyor. Ancak öğrenci veya veli işletme bulamıyorsa ve imkânlarımız dâhilinde yardımcı olabilecek durumdaysak destek oluyoruz. Zaman zaman işletmeler de "Ben öğrenci bulamıyorum, çırak bulamıyorum." diyerek bize başvuruyor. Bu durumda öğrencilerle işletmeleri elimizden geldiğince buluşturuyoruz. Veliler meslekler konusunda hiçbir şey bilmiyorsa, onlara en doğru ve uygun seçeneği anlatmaya çalışıyoruz." diye konuştu.

"Herkesin bir mesleği olmalı"

Mesleki eğitimin yalnızca bireysel anlamda değil, Batman'ın ekonomik ve sosyal kalkınması açısından da büyük önem taşıdığını dile getiren Atmalar, meslek sahibi olmanın herkes için önemli olduğunu söyleyerek, "Ülkenin kalkınması mesleki eğitimin kalkınmasıyla olur. Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli'nde de Millî Eğitim Bakanlığının öngördüğü önemli yaklaşımlardan biri var. Çok güzel bir slogan ortaya konulmuş: "Herkesin bir mesleği olmalı." Gerçekten herkesin bir mesleği olmalı. Herkes, evde veya iş hayatında yapabileceği işleri öğrenmeli ve el becerilerini geliştirmeli. Bunun en iyi yollarından biri de Mesleki Eğitim Merkezi'dir." ifadelerini kullandı.

"Lise mezunları ve belgesiz ustalar da başvurabiliyor"

Mesleki Eğitim Merkezlerinin yalnızca örgün eğitim çağındaki öğrencilere hizmet vermediğini vurgulayan Atmalar, "Mesleki Eğitim Merkezi sadece örgün eğitimde bulunan çocuklara verilen bir eğitim değildir. Lise mezunu olup meslek öğrenmek isteyenleri de kabul ediyoruz. Örneğin Anadolu lisesini bitirmiş ancak elinde herhangi bir mesleği olmayan bir kişi bize başvurabiliyor. Ona iki yıl eğitim veriyoruz ve Mesleki Eğitim Merkezi mezunu yapıyoruz. Yine bir iş yerine göndererek mesleki eğitim almasını sağlıyoruz. Bunun dışında dışarıda her şeyi bilen, mesleği öğrenmiş ve çok iyi bir usta olan ancak belgesi bulunmayan kişiler de bize başvurabiliyor. Önceki öğrenmeler kapsamında onları da belgelendiriyoruz." dedi.

"15 yaşında öğrencimiz de var, 70 yaşında öğrencimiz de var"

Mesleki Eğitim Merkezlerinin geniş bir öğrenci ve kursiyer profiline sahip olduğunu belirten Atmalar, "Bu nedenle bizim öğrenci, kursiyer, çırak ve usta profilimiz çok geniş bir alanı kapsıyor. 15 yaşında öğrencimiz de var, 70 yaşında öğrencimiz de var. Bütün vatandaşlarımızın, özellikle Batman'ın ve kalkınmayı düşünen illerin mesleki eğitime önem vermesi gerekiyor. Batman'da sanayi bu kadar yaygınlaşırken, her alanda ve her sektörde sanayi işletmeleri oluşmaya başlamışken gençlerimizi ve öğrencilerimizi geleceğe hazırlamamız gerekiyor. Eğer üniversiteye gidemeyeceklerse veya iyi bir bölüm okuyamayacaklarsa çocuklarını Mesleki Eğitim Merkezi'ne yönlendirsinler ve bir meslek öğrenmelerini sağlasınlar. Gerçekten kısa sürede bu çocuklar hem kendilerine hem Batman'a hem de ailelerine ekonomik katkıda bulunacaklardır." şeklinde konuştu. (İLKHA)