Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulu'nda görüşülen, yükseköğretim alanında çeşitli düzenlemeler içeren kanun teklifinin ilk 13 maddesi kabul edildi. Düzenleme, öğrenci affına ilişkin hükümler başta olmak üzere akademik personel, üniversiteler ve yükseköğretim kurumlarını ilgilendiren birçok değişikliği kapsıyor.

Kabul edilen maddeler kapsamında, öğrenim süresi dolmasına rağmen mezun olamayan son sınıf öğrencilerine, intörnlük eğitimi dışındaki başarısız veya alınamayan teorik ve uygulamalı dersler için iki ek sınav ya da tekrar hakkı tanınacak. Uygulamalı eğitimini tamamlayamayan öğrencilere de eksiklerini giderme imkânı sağlanacak. Ancak bu hak, ara sınıf öğrencilerini kapsamayacak.

Teklife göre, emeklilik yaş haddini dolduran öğretim üyeleri, Yükseköğretim Kurulu'nun uygun görmesi halinde 75 yaşını aşmamak şartıyla ikişer yıllık sözleşmelerle görev yapmayı sürdürebilecek. Ayrıca sözleşmeli akademisyenlerin özlük hakları korunacak ve bu personelin sayısına ilişkin sınırlamaları belirleme yetkisi YÖK'te olacak.

Düzenleme kapsamında, Türk Cumhuriyetleri ve akraba topluluklardaki üniversitelerde görevlendirilecek akademisyenlerin belirli sürelerle özlük hakları korunarak görev yapabilmelerine de imkân tanınıyor. Bu görevlendirme süresi bazı uluslararası anlaşmalar çerçevesinde beş yıla kadar uzatılabilecek.

Kanun teklifinde akademik etik ihlallerine yönelik yaptırımlar da yer aldı. Başkalarına ücretli ya da ücretsiz tez, makale, kitap veya proje hazırlatan ya da bu çalışmaları akademik unvan ve diploma elde etmek amacıyla kullanan kişiler hakkında meslekten çıkarma, unvanların geri alınması ve adli yaptırımlar öngörülüyor. Aynı şekilde bu çalışmaları hazırlayan veya aracılık eden kişiler için de para cezaları uygulanması planlanıyor.

Yükseköğretim kurumlarının faaliyetlerine başlaması ve bazı akademik birimlerin açılıp kapatılması konusunda YÖK ve Cumhurbaşkanlığına yeni yetkiler verilmesi de teklifin kabul edilen maddeleri arasında yer aldı. Ayrıca üniversitelerin teknoloji transfer ofisleri kurabilmesine, ortak araştırma merkezlerinin işleyişine ve buluşların ticarileştirilmesine yönelik yeni düzenlemeler getirildi.

Teklifte, devlet üniversitelerinin Cumhurbaşkanı kararıyla yurt dışında yerleşke ve akademik birimler açabilmesine de olanak sağlanıyor. Bunun yanında, yurt dışında mevzuata aykırı şekilde eğitim kurumu açan veya işletenlere yönelik hapis cezaları ile sahte diploma düzenleyenlere uygulanacak yaptırımlar da düzenleme kapsamında yer aldı. (İLKHA)