Şanlıurfa'nın Siverek ilçesinde sonbaharın yaklaşması ve havaların serinlemeye başlamasıyla birlikte kışlık hazırlıklar hız kazandı. Pazarlarda biber ve domatese talep artarken, evlerin damları kurutulmaya bırakılan ürünlerle kırmızıya büründü.

Siverek'te sonbahara doğru hava sıcaklıklarının düşmeye başlamasıyla vatandaşların kışlık hazırlıkları da yoğunlaştı. Pazarların yanı sıra sokaklarda pikaplarla yapılan biber satışları devam ederken, isot yapımı için uygun sürenin daralması talebi artırdı.

Özellikle ev hanımları, ev ihtiyaçlarının yanı sıra hediyelik veya satış amacıyla torbalar halinde biber alıyor. Pazarlarda salçalık, kurutmalık ve pul biberlik çeşitlerin yanı sıra dolmalık bibere de yoğun ilgi gösteriliyor.

Biberin yanı sıra domates de kış hazırlıklarının önemli ürünleri arasında yer alıyor. Siverek'te satın alınan domatesler salça yapımında kullanılırken, bir bölümü kurutularak veya kavanozlara konularak kış aylarında tüketilmek üzere hazırlanıyor.

Evlerin damlarına serilen biber ve domatesler ilçede renkli görüntüler oluştururken, ürünler geleneksel yöntemlerle işlenerek isot, salça, kurutmalık ve çeşitli kışlık ürünlere dönüştürülüyor.

"Buradaki her şey burada yetişiyor"

Pazarcı esnafı İbrahim Kürkçü, sattığı Urfa biberini kendisinin yetiştirdiğini belirterek pazardaki fiyatlara ilişkin, "Urfa biberini kendim yetiştiriyorum. Halde de 20 lira, burada da 20 lira. Dolmalık biberin torbası 350 liradan satılıyor. Siverek domatesi konusunda da iddialıyız. Konya domatesi bununla yarışamaz. Kilosu 20 lira, kasası 350 lira. Bu domatesler en çok konserve yapımında kullanılıyor. Kurutmalık patlıcanın kilosu 25 lira. Acı ve tatlı biberlerimiz ise kilo başına 25 ila 30 lira arasında satılıyor. Buradaki her şey burada yetişiyor." dedi.

“35 dereceyi aşan sıcaklıklar biberlerin kurutulmasını sağlıyor”

Şanlıurfa'da 35 dereceyi aşan hava sıcaklıkları, isot üretiminde de değerlendiriliyor. Evlerin damları ve uygun boş alanlara serilen biberler güneş altında kurutulurken, hazırlanan isot hem ailelerin kendi ihtiyaçlarının karşılanmasında hem de ticari amaçla kullanılıyor.

Türkiye'nin önemli pul biber üretim merkezlerinden Şanlıurfa'da bazı aileler isot üretimini gelir elde etmek amacıyla gerçekleştirirken, bazıları ise yalnızca kendi kışlık ihtiyaçlarını karşılamak için üretim yapıyor.

Vatandaşlar ihtiyaçlarına göre çuvallarla satın aldıkları biberleri evlerine götürerek ayıklıyor ve damlarda çeşitli işlemlerden geçiriyor. Günler süren işlemlerin ardından biberler isota dönüştürülüyor.

“Rengine göre farklı yemeklerde kullanılıyor”

Şanlıurfa mutfağının önemli lezzetlerinden isot, hazırlanış şekline göre kırmızı, mor ve siyah renklere ayrılıyor. Kırmızı isot daha çok kebap ve yemeklerde, mor isot kısır ve lahmacunda, siyah isot ise genellikle çiğ köftede tercih ediliyor.

Yaz aylarında tarlalardan toplanan Urfa biberleri öncelikle ayıklanarak tohumlarından ayrılıyor. Makine kullanılmadan parçalanıp temizlenen biberler, güneş gören damlarda veya uygun düz alanlarda temiz bezlerin üzerine serilerek doğal ortamda kurumaya bırakılıyor.

Kurutma sürecinde biberin güneş altında bekleme süresi renginin oluşmasında etkili oluyor. Kurutulan biberlerin birinci gün kırmızı, ikinci gün mor, üçüncü gün ise siyaha doğru renk aldığı belirtiliyor.

Biberler hafif nemli hale geldiğinde bezlerin üzerinden alınarak torbalara dolduruluyor ve hava almayacak şekilde güneşin sıcaklığıyla terletiliyor. İki veya üç günde bir torbalardan çıkarılarak havalandırılan biberler daha sonra yeniden torbalara konuluyor.

Biberlerin istenilen renk ve kıvama ulaşmasına kadar sürdürülen işlemin ardından ürünler tekrar güneşe serilerek tamamen kurutuluyor. Son aşamada biberler elde tokmakla dövülerek veya makinede çekilerek inceltiliyor. İçerisine zeytinyağı ve bir miktar tuz ilave edilmesinin ardından isot tüketilmeye hazır hale geliyor. (İLKHA)