هودا پار: پێویستە کاروانی فەلەستین بخرێتە ژێر پاراستنی فەرمی
حوسێن ئیمیر، بەرپرسی پەیوەندییەکانی دەرەوەی هودا پار، داوای کرد کاروانی فەلەستینییەکان کە بەمەبەستی هۆشیارکردنەوەی خەڵک لە جینۆسایدەکەی غەززە دەستیپێکرد و گەیشتە تورکیا، بخرێتە ژێر پاراستنی فەرمی لەلایەن وڵاتانی ناوچەکەوە بۆ ئەوەی بتوانێت بە سەلامەتی بگاتە شوێنی مەبەست.
حوسێن ئیمیر، بەرپرسی پەیوەندییەکانی دەرەوەی هودا پار، لەبارەی کاروانی فەلەستینی کە لە سرێبرینیکای بۆسنە و هەرزەگۆڤینەوە بەڕێکەوت؛ زیادبوونی فشارەکان لەسەر موسڵمانان لە نیپاڵ؛ ئەو گەمارۆ قورسەی عەرەبستان بەسەر گەلی یەمەندا سەپاندووە؛ ڕێککەوتنی هاوکاری کە لە نێوان تورکیا و عێراق واژۆ کراوە؛ و دەرکردنی کەریم خان داواکاری گشتی دادگای نێودەوڵەتی تاوانەکان کە سەرکردایەتی پرۆسەی داوای فەرمانی دەستگیرکردن لە دژی نەتانیاهۆ دەکرد ڕاگەیەندراوێکی بڵاو کردەوە.
ئیمیر بە وەبیرهێنانەوەی ئەو هێرشە نایاساییانەی کە سەهیۆنییەکان لە ماوەی ڕابردوودا دژی فلۆتیلای سومود ئەنجامیان دابوو، بانگەوازێکی ئاشکرای ئاراستەی تورکیا و وڵاتانی ناوچەکە کرد بۆ دابینکردنی پاراستنی فەرمی بۆ کاروانی فەلەستین لە بەرامبەر ئەگەری هێرش یان دەستێوەردانی سەهیۆنییەکان.
"هیوادارین کاروانەکە بە سەلامەتی بگاتە شوێنی مەبەست"
ئیمیر ئاماژەی بەوە کرد سیاسەتی داگیرکاری، وێرانکاری و جینۆسایدی رژێمی داگیرکەر لە غەززەوە گەشتووە کەناری ڕۆژئاوا و وتی، "هەوڵدان بۆ دووبارەکردنەوەی دڕندەیی هاوشێوە لە کەناری ڕۆژئاوا دوای ئەوەی غەززە تا ڕادەیەکی زۆر لە داروپەردوودا کورتکرایەوە، یەکێک لە ڕوونترین ئاماژەکانی سیاسەتی فراوانخوازانەی رژێمی داگیرکەری سەهیۆنییە. لە پرۆسەیەکی لەو جۆرەدا، کەسانی ویژدان لە هەموو جیهانەوە بەرپرسیارێتییەکی مێژوویییان لە ئەستۆ گرتووە و لە بۆسنە و هەرزەگۆڤینەوە بە ئامانجی گەیشتن بە کەناری ڕۆژئاوا لە ژێر ناوی 'کاروانی فەلەستین'ەوە بەڕێکەوتوون. هیوادارین ئەو کاروانە کە گەیشتووەتە تورکیا، بە سەلامەتی بگاتە شوێنی مەبەست، داواش لە بەرپرسان دەکەین لە کاتی تێپەڕبوونی کاروانەکە و لە بەرنامە پلان بۆ داڕێژراوەکاندا ئاسانکاری پێویست پێشکەش بکەن."
"پێویستە تورکیا لەم پرۆسەی گرینگەدا ڕۆڵی پێشەنگ بگرێتە ئەستۆ"
ئیمیر ڕایگەیاند کە وڵاتانی ناوچەکە کە پێشتر نەیانتوانی پێش بە هێرشەکانی سەهیۆنییەکان بۆ سەر فلۆتیلای سومود بگرن، پێویستە ڕابگەیەنن کە بە فەرمی کاروانی فەلەستین دەپارێزن و وتی، "وڵاتانی ناوچەکە دەبێت بێ دوو دڵی ڕایبگەیەنن کە بە شێوەیەکی یەکلاکەرەوە و کاریگەرانە لە سەر زەوی وەڵامی هەر هێرشێک یان دەستێوەردانێکی ئەگەری رژێمی سەهیۆنی لە دژی ئەم کاروانە مرۆییە دەدەنەوە. پێویستە تورکیا ڕۆڵی پێشەنگ لەم پرۆسەیە گرینگەدا بگرێتە ئەستۆ. پێویستە تورکیا هەم سەرکردایەتی دەستپێشخەرییە دیپلۆماسییەکان بکات و هەم هەنگاوی کۆنکرێتی بنێت بۆ کۆکردنەوەی وڵاتانی ناوچەکە بۆ دڵنیابوون لەوەی کاروانەکە بە سەلامەتی بگاتە شوێنی مەبەست."
"کارە نایاساییەکان لەم ساڵانەی دواییدا گەیشتوونەتە خاڵێکی گرینگ"
ئیمیر ئاماژەی بەوەدا کە ئەو ستەم و هەراسانکردن و توندوتیژییە سیستماتیکییەی کە لەلایەن باندە هیندۆسەکانەوە لە دژی کۆمەڵگەی موسڵمانان لە نیپاڵ ئەنجام دەدرێن، لەم دواییانەدا گەیشتووەتە ئاستێکی مەترسیدار و وتی، "ڕاپۆرتەکانی ناوچەکە بە ڕوونی ئاماژە بەوە دەکەن کە شوێنەکانی پەرستن و ماڵ و بازرگانی موسڵمانان دەکرێنە ئامانج و ئازادییە ئایینییەکان سنووردار دەکرێن و دانیشتوانی مەدەنی تووشی نیگەرانی ئەمنی دەبن. ئەم پراکتیزە نایاساییانە کە مافەکانی مرۆڤ و ئازادی بیروباوەڕ پشتگوێ دەخەن، لەم ساڵانەی دواییدا گەیشتوونەتە خاڵێکی گرینگ."
"ئاسایشی دانیشتوانی موسڵمان دەبێت بە تەواوی مسۆگەر بکرێت"
ئیمیر ڕایگەیاند کە قبوڵ ناکرێت حکومەتی نیپاڵ بێباکانە لەم دڕندەیی و تاوانە ڕقاوییانە بمێنێتەوە و وتی، "ئەرکی بنەڕەتی دەوڵەت گەرەنتی سەلامەتی و ئاسایشی هەموو هاووڵاتیانی خۆیەتی، بەبێ گوێدانە ناسنامەی ئایینییان. پێویستە حکومەتی نیپاڵ بەپەلە ڕێوشوێنی ڕێگریکردن لە دژی کردەوەی نایاسایی چەتەکان جێبەجێ بکات و هێزە ئەمنییەکانی خۆی کۆبکاتەوە. پێویستە ئەنجامدەرانی ئەم هێرشانە سزا بدرێن، سەلامەتی دانیشتوانی موسڵمان بە تەواوی مسۆگەر بکرێت. هەروەها داوا لە کۆمەڵگەی نێودەوڵەتی و ڕێکخراوەکانی مافی مرۆڤ دەکەین هەنگاوی پێویست لە دژی ئەم پێشێلکارییە پەرەسەندووانەی نیپاڵ بگرنەبەر."
"دەبێت گەمارۆی سەر یەمەن کۆتایی پێبێت"
ئیمیر جەختی لەوە کردەوە کە گەمارۆی قورسی سەر یەمەن ساڵانێکە لە لایەن سعودیەوە، بە ڕێگریکردن لە خۆراک و دەرمان و یارمەتییە سەرەتاییە مرۆییەکان، وڵاتەکەی خستۆتە ناو کارەساتێکی گەورەی مرۆییەوە و وتی، "بڕیارەکەی بزووتنەوەی انصارالله بۆ دەستپێکردنی 'گەمارۆی دژە گەمارۆ' گرژییەکانی ناوچەکەی زیاتر پەرەی سەندووە. بەڵام جێگای قبوڵکردن نییە کە وڵاتان چاوپۆشی لەو گەمارۆیە بکەن کە هۆکاری بنەڕەتی قەیرانەکەیە، خۆیان لەگەڵ ئیمپریالیزمی ئەمریکادا هاوتەریب بکەن و هەوڵی پێکهێنانی هاوپەیمانییەکی نوێ بدەن لە دژی یەمەن. ئەم هەڵوێستە کە بەشدارە لە پلانە گڵاوەکانی ئەمریکا لە ناوچەکەدا، بەردەوامە لە هۆکارێکی سەرەکی نائارامی و ناسەقامگیری لە ناوچەکەماندا. لەم چوارچێوەیەدا بەشداری تورکیا لە هاوپەیمانی دەریایی ناوچەیی کە لەلایەن ئەمریکاوە پاڵپشتی دەکرێت، بابەتێکە کە پێویستە لە ڕووی ستراتیژییەوە لەبەرچاو بگیرێت. تورکیا لەبری ئەوەی ببێتە بەشێک لەم هاوپەیمانییە، زۆر بەنرخترە کە پێگەی نێوەندگیری هاوسەنگ و یەکگرتووی لەمێژینەی خۆی لە قەیرانەکانی ناوچەکەدا بپارێزێت. ئەنقەرە پێویستە ئەولەویەت بدات بە ڕێبازێکی دیپلۆماسی کە لایەنەکان لەسەر مێزی دانوستان کۆبکاتەوە، نەک بەشداری لە بلۆکە سەربازییەکان بکات."
"پێویستە تورکیا هەوڵبدات زەمینەی هاوبەش بۆ چارەسەرکردن دروست بکات"
ئیمیر ڕایگەیاند کە تورکیا وەک بەرپرسیارێتییەکی مێژوویی پێویستە داوای لە سعوودیە و هاوپەیمانەکانی بکات کۆتایی بە گەمارۆی سەر یەمەن بهێنن و وتی، "پێویستە تورکیا دیپلۆماسی کاریگەر ئەنجام بدات بۆ کردنەوەی ڕێڕەوی مرۆیی و بەڕێوەبردنی کەناڵەکانی دیالۆگ. تورکیا دوای ئەوەی لە لیبیا لەگەڵ هەردوولا پەیوەندی کردووە و یارمەتی کۆتایی هێنان بە ململانێکانی داوە، پێویستە لەگەڵ لایەنەکانی یەمەنیشدا پەیوەندی بکات و هەوڵی دروستکردنی زەمینەی هاوبەش بۆ چارەسەرکردن بدات. ئاشتی و سەقامگیری هەرێم لە ڕێگەی هاوپەیمانێتییە ئەمنییەکانەوە بەدی نایەت، بەڵکو لە ڕێگەی هەڵگرتنی تەواوەتی گەمارۆکان و ڕەچاوکردنی نیگەرانییە ڕەواکانی هەموو لایەنەکان و پرۆسەی گفتوگۆیەکی دادپەروەرانە کە بە نێوەندگیریی بنیاتنەری تورکیا بەڕێوەدەچێت."
"ئەمریکا سەرچاوەی سەرەکی نائارامی و ئاژاوە و نائەمنی ناوچەکەیە"
ئیمیر وەبیری هێنایەوە کە عێراق لە ماوەی ساڵانی زۆر لە ژێر داگیرکاری ئەمریکادا تووشی وێرانکارییەکی گەورە بووە و وتی، "یەکێک لە هۆکارە سەرەکییەکانی عێراق تا ئێستاش سەقامگیری ئابوری و سیاسی خوازراو بەدەست نەهێناوە، بەردەوامی بوونی و نفوزی داگیرکەری شاراوەی ئەمریکایە لەو وڵاتەدا. وەک بە ڕوونی لە هێرشەکانی ئەم دواییەی بۆ سەر ئێراندا دەرکەوتووە، ئامادەیی سەربازی و دەستێوەردانەکانی ئەمریکا لە ناوچەکەدا سەرچاوەیەکی سەرەکیی نائارامی و ئاژاوە و نائەمنییە. ئارامیی گەلی هەرێم بەند نییە بە سەرپەرشتیکردنی دەسەڵاتە دەرەکییەکان، بەڵکو بەندە بە هاودەنگیی نێوان دەوڵەتەکانی ناوچەکە خۆیان."
"پێویستە هاوبەشی نێوان تورکیا و عێراق بگۆڕدرێت بۆ هاوپەیمانییەکی فراوان کە هەموو وڵاتانی ناوچەکە بگرێتەوە"
ئیمیر باسی لەوەشکرد، ئەو ڕێککەوتنە هاوکارییانەی لە نێوان تورکیا و عێراقدا واژۆکراون، گرنگن بۆ سەقامگیری ناوچەکە و گەشەپێدانی هاوبەش و وتی، "پێویستە هاوکارییە ئابووری و سیاسی و سەربازییەکانی نێوان تورکیا و عێراق زیاتر بکرێت؛ پێویستە هاوبەشی نێوان هەردوو وڵات بگۆڕدرێت بۆ هاوپەیمانییەکی فراوان کە هەموو وڵاتانی ناوچەکە بگرێتەوە. وڵاتانی هەرێمی بۆ پاراستنی سەربەخۆیی ئەمنی و ئابووری خۆیان دەبێت هاوپەیمانییەکی بەهێز لەگەڵ یەکتر لە دژی زلهێزە ئیمپریالیستەکان دروست بکەن. هیوادارین ئەم هەنگاوەی تورکیا و عێراق نموونەیەک بۆ هەموو ناوچەکە بێت، هیوادارین ڕێککەوتنەکان بەرهەمدار بن."
"بڕیارەکە لە ژێر چاودێری سیاسیدا دراوە"
ئیمیر ئاماژەی بەوەدا کە دوورخستنەوەی کەریم خان، سەرۆکی داواکاری گشتی کە سەرکردایەتی پرۆسەی داوای فەرمانی دەستگیرکردنی بەناو سەرۆک وەزیرانی رژێمی تیرۆریستی سەهیۆنی بنیامین نەتانیاهۆی کرد، لەلایەن وڵاتانی ئەندامی دادگای تاوانی نێودەوڵەتییەوە، پەڵەیەکی تاریکە لەسەر مێژووی دادگاکە و وتی، "دەرکردنی سەرۆکی داواکاری گشتی بۆ یەکەمجار لە مێژووی دامەزراوەیی ٢٤ ساڵەی دادگای نێودەوڵەتی تاوانەکاندا بە ڕوونی ئەوە دەردەخات کە بڕیارەکە لە ژێر فشاری سیاسیدا دراوە. ئەو لێدوانە هەڕەشەئامێزانەی کە لەلایەن رژێمی تیرۆریستی سەهیۆنییەوە دادگای نێودەوڵەتی تاوانبار دەکەنە ئامانج، هاوکات لەگەڵ هەڵمەتی گوشاری هەمەلایەنەی مارکۆ ڕوبیو وەزیری دەرەوەی ئەمریکا بە ئامانجی لاوازکردنی شەرعیەتی دادگا و سەپاندنی سزاکان، بەڕوونی ناوەندە پیسەکانی دەسەڵاتی پشت ئەم بڕیارە ئاشکرا دەکەن. پاشەکشە لە بەرامبەر گوشارەکانی سەهیۆنیزم و ئەمریکا کە یاسای نێودەوڵەتییان کردووە بە ئامرازێک بۆ بەرژەوەندییەکانیان، ئیفلاسی دامەزراوە نێودەوڵەتییەکان پشتڕاست دەکاتەوە کە پێشتر لە کاتی پرۆسەی جینۆسایددا تووشی لەدەستدانی متمانەیەکی بەرچاو بوون."
حوسێن ئیمیر لە کۆتاییدا وتی، "سەرکردە پرەنسیپییەکانی وڵاتان و تاکی ئازاد کە لە دامەزراوە نێودەوڵەتییەکان خزمەت دەکەن، دەبێت دەستبەجێ هەنگاو بنێن بۆ شکاندنی ئەم فشارەی کە زلهێزە هەژموونخوازە جیهانییەکان لەسەر یاسای نێودەوڵەتی دەیخەنە سەر. ئەرکی هەموو دەوڵەتەکانە کە میکانیزمەکانی دادپەروەری لە هەڕەشەی سیاسی و سەربازی ڕزگار بکەن و سەربەخۆیی و بێلایەنی دامەزراوە دادوەرییەکان پارێزراو بن و باوەڕی خەڵک بە بنەماکانی دادپەروەری بگەڕێتەوە."(İLKHA)
ئاگاداری: مافی له به رگرتنه وه ی بابه ته كانی ئیلكھه، پارێزراون ھه واڵی نوسراو، وێنه، ڤیدیۆ، به ھه مو جۆرێكیان، بۆ به ده ست ھێنان پێویسته نوسراو له نێوانمان ھه بێت یان به ڕه زامه ندی ئێمه بێت، پێچه وانه كه ی به ر پرسیاره تی یاسای تیایه
شاهزادە دەمیر پەرلەمانتاری عەنتابی هودا پار ڕایگەیاند، "ئەم ڕێبازە بەرامبەر بە حکومەتی سوریا فۆرمێکی ڕوونی فشاری سیاسی و ڕەشبگیرییە."
سەرۆکایەتی کاروباری مرۆیی و یاسایی هودا پار لە ساڵوەگەڕی کۆمەڵکوژی گەلیێ زیلان ڕایگەیاند، "بەناوی دادپەروەری و ڕاستی و ئاشتی کۆمەڵایەتی داوا لە دەسەڵاتدارانی دەوڵەت دەکەین ڕووبەڕووی ئەم بەرپرسیارێتییە مێژووییە ببنەوە."
هودا پار داوای کردووە دەستبەجێ ئەو پڕۆژە یاسایە دەربکرێت کە پێشکەشی پەرلەمان کراوە، کە ئامانجی سەپاندنی سزای ڕێگریکردنە بۆ سووکایەتیکردن بە بەها ئایینی و مەعنەوییەکان و زیادکردنی مادەیەکی جیا بە ناوی "سووکایەتیکردن بە بەها ئایینییەکان" بۆ یاسای سزادانی تورکیا.