Mele Fesîh Memîş, endamê Meclîsa Şêwirmendîya Eşîrên Mêrdînê, axaftina vekirinê ya komxebatê kir. Wî armanc û hedefên komxebatê destnîşan kir, bal kişand ser berpirsiyariyên girîng ên eşîran û got, "Em dixwazin di dawiya komxebatê de biryarên berbiçav û nexşerêyek bicîhanîn derkeve holê."

"Komxebata Meclîsa Şêwirmendiya Eşîrên Mêrdînê" ku ji hêla Meclîsa Şêwirmendiya Eşîrên Mêrdînê ve tê organîzekirin, li hola konferansê ya navçeya Qosera Mêrdînê dest pê kir.

Komxebata ku endamên eşîrê, pêşengên raya giştî, alim û nûnerên rêxistinên civaka sivîl ji herêmên cuda yên Mêrdînê beşdar bûn, bi xwendina Qurana Pîroz ji hêla Suleyman Gokdemîr ve dest pê kir.

Mele Fesîh Memîş, endamê Meclîsa Şêwirmendîya Eşîrên Mêrdînê, axaftina vekirinê û pêşwaziyê ya bernameyê kir.

Memîş diyar kir ku ew îro ne ji bo civînek asayî, lê ji bo nîqaşkirin, danûstandin û pêşniyarkirina çareseriyan ji bo pirsgirêkên Mêrdîn û herêmê civiyane û got ku ev komxebat encama pêvajoyek amadekariyê ye ku zêdetirî sê mehan dewam kiriye.

Memîş diyar kir ku wan yek bi yek serdana navçe û gundan kirine, bi serokên eşîran re civiyane, pêşnîyarên wan wergirtine û nirxandine û got, "Îro, em dixwazin van şêwirmendiyan veguherînin îradeyek hevpar. Hêvîya me ew e ku ev civîn bibe destpêka derbasbûna ji gotinan bo kirinan."

Memîş her wiha got, "Dibe ku her yek ji me xwedî nêrîn an tercîhên sîyasî yên cuda be. Em rêzê li vê yekê digirin. Lê nasnameya me ya hevpar ew e ku em ji Mêrdînê ne. Sîyaset diguhere, helwest diguherin, hikûmet tên û diçin. Lê Mêrdîn û xelkê Mêrdînê li vir dimînin."

Memîş diyar kir ku ew ê li ser pirsgirêkên civakî, exlaqî û malbatî yên ku îro di civakê de her ku diçe zêdetir têne hîskirin nîqaş bikin û got, "Fikara me mezin e; lêbelê, ji ber ku hêna jî çandeke me ya xurt a hevgirtinê, îradeya civakî û çavkaniyên mirovî yên ku dikarin çareseriyan hilberînin heye hêviya me jî mezin e. Pirsgirêkên ku li herêma me têne jiyîn êdî ne meseleya kesekî, malbatekê an eşîrekê ne; ew meseleya hevpar a me hemûyan e. Xwedayê Dadmend, me ji axê afirand û dixwaze ku em li gorî fermanên Wî axa ku em lê dijîn biçînin. Bê guman, Xwedê edalet û qenciyê ferman dike, ji ber vê yekê em mecbûr in ku edaletê li ser erdê ava bikin."

"Berpirsiyariyên me yên mirovî û Îslamî li hember hev hene"

Mele Fesîh Memîş, tekez kir ku ciwanek ku rêya xwe winda dike, zarokek ku bi talûkeyê re rû bi rû ye, dijminatiyek mezin dibe, tiryak an qumarê, an jî hilweşîna malbatekê ne tenê pirsgirêkên wê malbatê ne, û got: "Em dîrok, çand û têkiliyên xizmtiyê yên xurt parve dikin. Êşa yek ji birayên me êşa me ye. Windakirina yek ji ciwanên me windahiyek ji bo tevahiya civakê ye. Ji ber vê yekê, berpirsiyariyên me yên mirovî û Îslamî li hember hev hene. Xwedayê me dibêje: 'Di qencî û îbadetê de hevkariyê bikin, û di guneh û dijminatiyê de hevkariyê nekin.' (El-Maîde: 2)"

"Jîyan guheriye, xwezaya pirsgirêkan guheriye"

Memîş bi bîr xist ku di demên berê de li Mêrdînê çanda hevgirtinê ya xurt hebû û wiha got, "Dema ku di malbatekê de pirsgirêkek hebûya, mezinên malbatê mudaxele dikirin; dema ku ciwanek di rêya xelet de diçû, malbat û civaka wan piştgirîya wan dikir; dema ku nakokî derdiket holê, rêberên dînî, şêx, serokên eşîran û pêşengên raya giştî hewl didan ku aştiyê pêk bînin. Lê îro jiyan guheriye û xwezaya pirsgirêkan jî guheriye."

"Di vê pêvajoyê de em li ku ne û em çi dikin?"

Memîş diyar kir ku cîhan bi rêya ekranên telefonan ketiye malên me û got, "Maddeya hişber, qumar û behîsên serhêl, faîz, înternet û tiryakbûna ekranan, sûc û çalakîyên çeteyan êdî ne tenê pirsgirêkên bajarên mezin in; ew ketine gundên me jî. Wekî din, nakokiyên navmalî, jinberdan, zehmetiyên aborî, tiryakbûn û deyn jî tesîrê li civaka me dikin. Dema ku em bi vê rewşê re rû bi rû dimînin, divê em ji xwe bipirsin: Em di vê meylê de li ku ne û em çi dikin?"

"Gelek pirsgirêkên di civakê de ji qelsbûna saziya malbatê û hilweşîna nirxên exlaqî derdikevin holê"

Memîş wiha dewam kir:

"Divê em bi taybetî li ser ciwanên xwe bisekinin. Ji ber ku ciwan pêşeroja civakê ne. Ger em nikaribin enerjî û jêhatîyên wan ber bi aliyê rast ve araste bikin, ew dibin hedefa manîpulekirina yên din. Divê em rêbazek pêş bixin ku ne tenê şîretê bide ciwanên me, lê di heman demê de guh bide wan û bandorê li jiyana wan bike. Di bingeha gelek pirsgirêkên di civakê de qelsbûna saziya malbatê û hilweşîna nirxên exlaqî heye."

Îslam ferman dide me ku em edalet, dilovanî, bawerî, rêzgirtina mafên yên din, rêzgirtina ji dêûbavan re, biratiyê biparêzin û di heman demê de pêşî li xerabiyê bigirin; bi kurtasî, ew ferman dide me ku em rûmeta mirovan di her dem û li her cihî de biparêzin.

Rebbê me dibêje: 'Bila di nav we de komek hebe ku mirovan gazî qencîyê bike, qencîyê ferman bike û xerabîyê qedexe bike.' (Alî Îmran: 104)

Divê em tenê li ser van nirxan neaxivin; divê em wan di malbat, tax, kar, perwerde û jiyana xwe ya civakî de bixin pratîkê.

Memîş tekez kir ku ew beşdar û eşîran ne tenê wekî nûnerên rabirdûyê, lê di heman demê de wekî kesên ku di dema niha ya Mêrdînê de berpirsiyar in û di pêşeroja wê de jî xwedî gotin in dibînin û got, "Her yek ji we kesek e ku malbat, eşîr, gund û taxan ji nêz ve nas dike û xwedî ezmûnek salan e. Carinan bangek telefonê dikare du malbatan bîne cem hev. Serdanek dikare dijminatiyekê bi dawî bike. Înîsiyatîfek dikare dijminatiyek demdirêj asteng bike. Peyvek ji we dikare jiyana ciwanek biguherîne. Ji ber vê yekê, hebûna we li vir ne tenê bersivdayîna vexwendinekê ye. Ev berpirsiyariyek e ku bi pozîsyona we di civakê de re tê."

"Em dixwazin ku komxebat bibe sedema biryarên berbiçav û nexşerêyek karîger"

Fesîh Memîş di berdewamiya axaftina xwe de bi diyarkirina hêvîyên xwe ji komxebatê got, "Em naxwazin civînek ku em tenê axaftinên xweş bikin û dûv re belav bibin. Em dixwazin ku biryarên berbiçav û nexşerêyek pêkanînê di dawiya komxebatê de derkeve holê. Em dikarin çi bikin da ku pêşî li dijminatiyê bigirin? Em çawa dikarin bigihîjin ciwanên xwe li dijî madeyên hişber, qumarê serhêl û tiryakê? Em çawa dikarin piştgiriyê bidin malbatên ku bi pirsgirêkan re rû bi rû ne? Em çawa dikarin mirovên xwe yên ku bi faîz û deynên giran bargiran in biparêzin? Bi kurtasî, em çawa ne tenê dikarin li ser pirsgirêkan biaxivin lê di heman demê de bibin beşek ji çareseriyê jî?"

Memîş got, "Hêvîya me ew e ku ev komxebat bibe xaleke werçerxê. Em îradeyek hevpar, nexşerêyek gengaz û gavên berbiçav dixwazin ku ji vir derkevin. Armanca me ew e ku em ji bo zarokên xwe û nifşên pêşerojê civakek ewletir, aramtir, exlaqîtir û hevkartir bihêlin. Ji bo vê yekê, divê em danûstandin û şêwirmendiya xwe bidomînin, wekî ku me îro kiriye û em ê di pêşerojê de jî bidomînin." (ÎLKHA)