Karayolu Trafik ve Yol Güvenliği Derneği üyesi emekli Emniyet Müdürü Mustafa Yavuz, yaya güvenliğinin yalnızca trafik kurallarına uymakla sağlanamayacağını, şehirlerin insan merkezli planlanması gerektiğini söyledi.

Karayolu Trafik ve Yol Güvenliği Derneği üyesi ve emekli Emniyet Müdürü Mustafa Yavuz, İLKHA muhabirine yaya güvenliği konusunda değerlendirmelerde bulundu.

Kentlerde yayaların karşılaştığı sorunlardan yaya geçitlerinin güvenliğine, kaldırım işgallerinden yaşlı ve çocukların güvenli geçişine kadar birçok başlıkta açıklamalarda bulunan Yavuz, hayata geçirilen yaya öncelikli trafik uygulamasının toplumsal bilinçle desteklenmesi gerektiğini ifade ederek, şehirlerin araç odaklı değil, insan odaklı anlayışla planlanmasının önemini vurguladı.

Yavuz, Karayolu Trafik ve Yol Güvenliği Derneği bünyesinde gönüllülerle birlikte trafik bilincini artırmaya yönelik çalışmalar yürüttüklerini belirtti. Trafik gündemini ve kazaları yakından takip ettiklerini ifade eden Yavuz, toplumda trafik güvenliği bilincini üst seviyeye çıkarmayı hedefleyen çeşitli faaliyetler gerçekleştirdiklerini dile getirdi.

Yaya güvenliği konusunda 2018 yılının önemli bir dönüm noktası olduğunu aktaran Yavuz, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 74'üncü maddesinde yapılan düzenlemeyle yaya önceliği uygulamasının gündeme geldiğini, bu kapsamda 2019 yılının da "Yaya Öncelikli Trafik Yılı" olarak ilan edildiğini kaydetti.

"Yayalar adımını attığında haklılığı gündeme geliyor"

Yaya öncelikli trafik ne olduğu ile ilgili bilgi veren Yavuz, "Araçların yaya geçitlerine geldiğinde, özellikle yaya geçitlerinde bulunan görevlinin bulunmaması, ışıklı işaret cihazlarının bulunmaması ve diğer yayalara yönlendirici levhaların bulunmaması nedeniyle araçlar yaya geçitlerinde veya okul geçitlerine geldiğinde hızlarını yavaşlatmalı, hatta durmalı, yaya geçidinde bekleyen yayalara öncelik vermeli. İşte bu, yayaların önceliği konumunu gündeme getiriyor. Aynı zamanda yayalar adımını attığında haklılığı gündeme geliyor. Araçlardan daha önce bir haklılık kazanmış oluyorlar." dedi.

"Bu, gelişmiş ülkelerde çok ciddi uygulanıyor"

Konuşmasının devamında Yavuz, şunları aktardı:

"Bu, gelişmiş ülkelerde çok ciddi uygulanıyor. Ülkemizde daha çok yeni, toplumsal bilgisi, bilinçlenme bu konuda çok az. Özellikle çocuklara verdiğimiz eğitimlerde bunu gündeme getirmeliyiz. Şu anda okulların yeni açıldığı, çocukların yaya geçitlerinde tehlikeli bir şekilde trafik güvenliğinden kurtulması veya trafikte daha güvenli geçişleri sağlamak için şu anlarda, şu günlerde daha fazla gündemde olması lazım. İşte bu sorumluluğumuz çerçevesinde bunu gündeme getirdiğiniz için aslında sizlere de teşekkür ediyorum. Tüm kamuoyunun, tüm toplumun bilinçli bir şekilde yayaların trafikte önceliği konumunu bilmesi, bilinçlenmesi ve bunu uygulaması gerekiyor."

"Yaya geçitleri şehirlerin insanı merkeze alacak şekilde planlamalar yapması lazım"

Kentlerde yayaların karşılaştığı en büyük sorunlar ile ilgili Yavuz, "Yaya geçitleri esasında sadece trafik kurallarına uymak değil, şehirlerin insanı merkeze alacak şekilde planlamalar yapması lazım. Bununla ilgili yaya geçitleri; engelsiz kaldırımlar, ondan sonra kaldırımların düzenlenmesi, yaya geçitlerinin düzenlemeleri, ışıklı işaret cihazlarıyla yapılması ve aynı zamanda sürücülerin bilinçli bir şekilde yaya geçitlerine yaklaştıklarında hızlarını azaltması, hatta durması ve yayalara öncelik vermesi gerekmektedir. Bu yönüyle yaya geçitleri mesela konumu itibarıyla çok önemli, ışıklandırması çok önemli, çizgilerle yaya geçitlerinin belirlenmesi çok önemli. Bununla beraber yaya geçitlerinde altyapı düzenlemeleri gerekiyor. Mesela yaya geçitlerinde engelli vatandaşların geçebilmesi için alt düzenleme şart. Çocukların geçebilmesi için yine düzenlemeler şart. Aynı zamanda yaşlıların ve diğer yaya geçitlerini kullanan tüm insanların sağlıklı, düzenli ve güvenli bir şekilde geçişlerini sağlamak için altyapılar şarttır diye söyleyebiliriz." şeklinde belirtti.  

"Kaldırımlar çok güvenli olmuyor"

Yavuz, "Kaldırım işgalleri yayaların hareket alanını nasıl Kaldırımlar maalesef bizim yaya güvenliğimizi direkt etkileyen alanlardan birisi. Zira kaldırımların tamamında araçların işgal etmesi, motosikletlerin kaldırımları kullanması, scooter'ların kaldırımları kullanması, kaldırımların düzensiz olması; özellikle yaşlılar, çocuklar, bebek arabaları taşıyan insanlar için çok ciddi sıkıntılarla karşı karşıya kalabiliyoruz. Aynı zamanda kaldırımların yanlarında bulunan işletmelerin masa ve sandalyeleri de çok büyük engel teşkil ediyor. Bunların da düzenlenmesi lazım. Bununla beraber yine yaşlıların, çocukların, engelli vatandaşlarımızın ve her türlü yaya kaldırımını kullanan insanlarımızın tamamının daha güvenli, daha sağlıklı yürüyebilmeleri için bir alan şart. Bunu özellikle belirtmek istiyorum. Çünkü kaldırımlar çok güvenli olmuyor." ifadelerine yer verdi.

"Yaya öncelikli trafik bir ülkenin gelişmişliğini ortaya koyuyor"

"Yaya öncelikli trafik bizim için olmazsa olmaz." diyen Yavuz, "Gerçekten ülke gündemine gelen en önemli çalışmalardan birisi. Onun için çalışmaya katılan insanlara, bunu gündeme getiren insanlara teşekkür etmek istiyorum. Zira yaya öncelikli trafik bir ülkenin gelişmişliğini ortaya koyuyor. Bir gelişmiş ülkenin trafikte net olarak raporunu çizebilirsiniz. Çünkü yaya ne kadar güvenlikli ve sağlıklı kaldırımları kullanıp, yaya ne kadar güvenlikli ve sağlıklı olarak hayatını devam ettirebiliyorsa bu bizim için olmazsa olmaz. Ondan dolayı gerçekten güzel bir gelişme. Tebrik ediyorum. Bununla ilgili de ne yapılması lazım? Toplumun tamamen bununla ilgili bilinçlendirilmesi lazım. Bilinçlendirme çalışmaları yapmamız lazım. Biz dernek olarak bunu küçücük çocuklardan başlamak üzere, ilköğretim okullarında başlamak üzere bütün topluma yaygınlaştırmayı hedef aldık. Bununla ilgili çalışmalar yapıyoruz. Dolayısıyla okullarda yine eğitim veriyoruz bununla ilgili. Çocukların Trafikte Güvenliği Projesi'ni 4 yıldır yürütüyoruz. Her yıl 10 bin öğrenciye eğitim veriyoruz. Bunu gündeme getirip daha güvenlikli, sağlıklı ve toplumda yaya güvenliğinin ön plana alınan çalışmaların herkes tarafından bilinmesi ve bilinçlenmesi şarttır diye düşünüyorum." şeklinde konuştu.  

"İnsanlar kaldırımda rahat bir şekilde hayatını devam ettirmek üzere güvenlik yaşantısına devam etmelidir"

Yavuz, "Şehirler planlanırken yaya önceliği ön plana alınmalı, hatta insan merkezli planlamalar yapılmalı. İnsanlar yaya yürüyerek bütün ihtiyaçlarını karşılayacak bir ortam hazırlanmalı. Çünkü insanlar vasıtayla veya başka şeylerle ihtiyaçlarını karşılamak üzere oradan çıkacak olsa veya işte bulunduğu ortamdan başka yerlere, bu sefer trafikte bir karmaşa veya trafikte bir yoğunluk meydana gelecek. Onun için geniş kaldırımlar olmalı. Kaldırımlar her türlü insanımızın kullanılmasına uygun hale getirilmeli, dizayn edilmeli. Aynı zamanda da kaldırımlarda hem yaşlılar için hem çocuklar için hem engelli vatandaşlarımız için hem de mesela scooterların gidecek kaldırımlar hazırlanmalı, onlara özel yol hazırlanmalı. Dolayısıyla insanlar kaldırımda rahat bir şekilde hayatını devam ettirmek üzere güvenlik yaşantısına devam etmelidir. Ondan dolayı da şehirler kurulmadan önce bunlar hazırlanmalı. Dolayısıyla insanlar yürüyerek her türlü ihtiyacını karşılamasında fayda var diye düşünüyorum." dedi.

"Yaya öncelikli trafik gündeme gelmesiyle beraber aynı zamanda cezai müeyyide getirildi"

Son olarak Yavuz, "Bu yaya öncelikli trafik gündeme gelmesiyle beraber aynı zamanda cezai müeyyide getirildi. İhlal eden sürücülere 5 bin 662 lira para cezası söz konusu olurken, kural ihlali yapan yayalara da bin 246 lira para cezası gündeme geldi. Bu da insanlarımızın bilmediği önemli bir konu. Yani herkesin bunu bilmesi lazım. Ayrıca çok şeritli yollarda problemler, yaya problemleri yaşıyoruz. Çünkü çok şeritli yollarda geçiş güvenliği çok iyi olamayabiliyor. Hem görevli bulunmuyor hem de ışıklı işaret cihazları bulunmuyor. Aynı zamanda en büyük tehlike araçların çok süratli olması. Araçların çok süratli olması demek yaya güvenliğini olumsuz etkileyen direkt etkendir. Yani dolayısıyla yayalar burada güvenli yaşayamıyorlar. Bunun için yol hem yer çizgileriyle belirtilmekle beraber ışıklı işaret cihazlarıyla belirtilmeli, özellikle çok şeritli yollarda orta refüjlerde bekleme alanları oluşturulmalı. Ve bundan dolayı insanların ve bu yaya geçidini kullanan yaşlıların, çocukların, engelli vatandaşların, hareket kabiliyeti az olan insanların daha güvenli geçişini sağlayacak altyapı çalışmaları şarttır." diye konuştu. (İLKHA)